فرهنگ و هنر

زیر و رو شدنِ گورهای تاریخی در شیراز!

قبور تاریخی قبرستان «دارالسلام» شیراز در طرح تسطیح این قبرستان تاریخی واژگون شد. رئیس انجمن دوستداران میراث فرهنگی استان فارس گفت: میراث فرهنگی شیراز هرگز از این موضوع اطلاعی نداشته است.

به گزارش patc، در روزهای پایانی سال 1400 که بسیاری از شهرها درگیر سفرهای نوروزی بودند، در گورستان تاریخی شیراز، کارگران در حال تدوین طرحی برای تسطیح آرامگاه ها بودند که برخی از فعالان و علاقه مندان میراث فرهنگی به عنوان شاهد این موضوع را شاهد بوده اند. با انتشار عکس هایی از کارگران در حال کار، گفت: کارگرانی که سنگ قبرها را از روی زمین برداشته اند، هیچ دلیلی برای توضیح هویت تاریخی قبرستان نداشته اند، به همین دلیل برخی از سنگ قبرها شکسته، آسیب دیده یا جابجا شده اند.

امیرحسن محمدیان، مدرس دانشگاه به عنوان مرمت کننده مجموعه دارالسلام، اما در توضیحی که در فضای مجازی به آن اشاره می کند، کارفرمای این پروژه را آرامستان و سازمان شیراز عنوان می کند و می گوید: در راستای اعتلای دارالسلام. رزرو، پروژه تسطیح قبر در حال انجام است، تسطیح به این معنا نیست که قبرها را جابجا کرده و در یک سطح مشترک قرار دهیم و آنها را تراز کنیم، بلکه در تسطیح هر قبر در محل خود باقی می ماند و کد خاصی روی آن نوشته شده است. واضح باشد، هر قبر در همان نقطه‌ای که بوده پاک می‌شود، یعنی خاکی که به مرور زمان روی آن نشسته است پاک می‌شود و قبر کاملاً از زمین جدا می‌شود و سپس ملات کاملاً پوشانده و صاف می‌شود. در اطراف و زیر مقبره، به طوری که مقبره روی سطح صافی قرار گیرد، در حالی که شکل معبد زیباتر و مرتب تر است، افراد می توانند راحت تر از داخل مقبره عبور کنند و تا حدی بالا بروند تا از پا گذاشتن روی قبر جلوگیری کنند. (چون قبر دیده شد و از زمین بیرون آمد)

مهم این است که بقعه با ملات ساروج که بسیار مستحکم است و طبیعتاً آسیبی به سنگ وارد نمی کند، تعمیر شود و با جلوگیری از نفوذ آب به زیر قبر، از آسیب بیشتر به این آثار ارزشمند جلوگیری شود.»

فروریختن مقبره های تاریخی شیراز!

دارالسلام شیراز یکی از قدیمی ترین گورستان های ایران است که قدمت آن بر اساس برخی گزارش ها به بیش از 1200 سال می رسد. گفته می شود این گورستان حدود 10 هکتار وسعت دارد و حدود 10000 سنگ قبر دارد که مردگان تا سال 1978 در آن دفن می شدند. برخی از علما، نویسندگان و اندیشمندان شیراز در این قبرستان مدفون هستند. علاوه بر این، قبرهایی از دوره اسلامی نیز در این گورستان یافت شده است.

با این حال، وضعیت نگهداری از گورستان در سال های اخیر بحث برانگیز بوده است. بسیاری از مقبره های آن در چند سال گذشته تخریب و تخریب شده اند. کتیبه قبرستان سقاخانه مربوط به 1284 هجری قمری نیز در سال 1388 ناپدید شد. تخریب این قبرستان تاریخی به طرق مختلف تا امروز ادامه دارد. زمانی که چند سال پیش بخشی از گورستان تسطیح شد، منظره تاریخی آن مخدوش شد. اکنون تصاویر جدیدی از این گورستان منتشر شده است که نشان می دهد تسطیح بخشی دیگر از گورستان به صورت پاسخگو ادامه دارد.

مسعود منیعتی، رئیس انجمن دوستداران میراث فرهنگی و گردشگری استان فارس در این باره به patc گفت: تصاویری که از طریق سازمان میراث فرهنگی به دست ما رسیده نشان می دهد که برخی از کارگران در حال برچیدن سنگ قبرهای قدیمی تاریخی هستند. توجه دوستداران مصنوعات را به خود جلب کرده است. دارالسلام از نظر ما یکی از مهم ترین گورستان های تاریخی ایران است و در فهرست آثار ملی کشور قرار گرفته است، بنابراین دستکاری محوطه و حتی منظر تاریخی آن اشتباه بزرگی خواهد بود.

وی افزود: چند سالی است که صحبت از ساماندهی قبرستان تاریخی دارسلام، لزوم حفاظت و تثبیت منظر تاریخی آن و دسترسی آزاد گردشگران به گوش می رسد، اما متاسفانه نه تنها چیزی حاصل نشده، بلکه دست به کار شده اند. درجه بندی شده.» ما قبلاً این تجربه را در این قبرستان داشته ایم و چند سال پیش با تعویض مداوم سرستون های قسمت شمالی قبرستان، ظاهر تاریخی خود را به کلی تغییر داد.

رئیس انجمن دوستداران میراث فرهنگی استان فارس ادامه داد: وقتی تصاویر و اطلاعات جدیدی به دست ما رسید، در حال تسطیح از منطقه جدیدی در دارسلام بودم که با رئیس میراث فرهنگی استان فارس تماس گرفتم که گفت: او کاملا بی اطلاع بود، برای پیگیری با شهر تماس می گرفت. کارگران به طور موقت متوقف شدند تا مشخص شود که آیا تسطیح بر اساس طرح مصوب میراث فرهنگی انجام شده است یا خیر.

وی با اشاره به تعطیلی قبرستان دارالسلام در روز شنبه 28 اسفند 1392، درباره توقف کار کارگران گفت: در حال حاضر هیچ فردی را در حال کار نمی بینند.

فروریختن مقبره های تاریخی شیراز!

منیعتی افزود: باید بررسی شود که آیا طرح مرمتی وجود دارد، زیرا در تجربه ساخت حوض سنگی در مقابل مسجد مشیر و برانگیختن اعتراضات، ابتدا میراث فرهنگی اعلام کرد که این استخر بدون طرح مرمتی بنا شده است. اما کمتر از دو هفته گزارش دادند که چنین طرحی وجود دارد، از آن اطلاعی نداشتند. در این ماه ها همین بس که مدیران و مسئولان میراث فرهنگی مدام تغییر می کنند.

وی خاطرنشان کرد: قبرستان دارالسلام متعلق به یک صندوق اوقاف است که با مدیریت شهرداری و زیر نظر میراث فرهنگی اداره می شود. هیچ ناظر میراث فرهنگی در محل دیده نشد و ظاهراً ناظران میراث فرهنگی هم دیده نشدند. وقتی تصاویر این قبرستان منتشر شد و روز جمعه پیگیری کردیم، تازه یک واحد حفاظت فرستادند. البته در هنگام مشاهده آثار ثبت شده باید ناظر میراث فرهنگی حضور داشته باشد و تمامی اقدامات با مشاوره و نظارت آنها انجام شود.

این دوستدار میراث فرهنگی می گوید: گورستان های تاریخی از چند جهت مهم هستند. از سوی دیگر، دارالسلام مقبره بسیاری از فرهیختگان و مشاهیر است که شیراز را ساختند، ساختند و حفظ کردند. این قبرستان دارای محوطه ای است که امام جمعه شیراز از زمان زندیه در آن دفن شده است. باید به عنوان یک دارایی ارزشمند در نظر گرفته شود.

فروریختن مقبره های تاریخی شیراز!

منیعتی در ادامه درباره حذف سنگ قبرهای کمتر تزیین شده توضیح می دهد: می بینیم که در این ارتقا، سنگ قبرهای کمتر تزئین شده کنار گذاشته شده و به سنگ قبرهایی با تزیین و طراحی مجلل بها داده می شود. این یک اشتباه بزرگ است. آنها چگونه می دانند که این سنگ قبر کمتر تزئین شده کیست و چه کمکی به زمین می کند؟ برداشتن این سنگ قبرها و نگهداری آنهایی که نقش و نگار و تزئینات بیشتری دارند، بی انصافی است. به همین دلیل ما بر لزوم حفظ تمام جزئیات این قبرستان تاکید می کنیم.

رئیس انجمن دوستداران میراث فرهنگی و گردشگری استان فارس گفت: تغییر چهره گورستان تاریخی دارالسلام حتی بدون نظر کارشناسی کارشناسان مرمت کار اشتباهی است. به دنبال راه حل مناسب باشید جالب اینجاست که ما چند سال پیش برای معبد دورسلام جلسه ای داشتیم و صحبت های زیادی در مورد مرمت و حفظ آن شد، اما اکنون از مسئولان شهری که در آن زمان آنجا بودند خبری نیست. و از نظرات اساتید و کارشناسان استفاده نکنید.

فروریختن مقبره های تاریخی شیراز!

فروریختن مقبره های تاریخی شیراز!

فروریختن مقبره های تاریخی شیراز!

فروریختن مقبره های تاریخی شیراز!

انتهای پیام

دکمه بازگشت به بالا